Algemeen, Nieuws, Professionals in de ggz, Uitgelicht

Vacature bestuursleden LSFVP

De Landelijke Stichting Familievertrouwenspersonen zoekt, per april 2019, vanwege het rooster van aftreden een voorzitter en twee leden voor het bestuur.

De beoogde voorzitter heeft kennis van en ervaring met familieorganisaties en/of familieraden in de GGZ.

Eén lid wordt voorgedragen door de personeelsvertegenwoordiging en heeft bij voorkeur een HRM-achtergrond.

Eén lid heeft bij voorkeur ervaring als bestuurder in de GGz-zorg

In opdracht van het ministerie van VWS en in cofinanciering met GGz-instellingen zorgt de Landelijke Stichting Familievertrouwenspersonen (LSFVP) voor onafhankelijke familievertrouwenspersonen bij GGz-instellingen, waar zij voor familie en naastbetrokkenen van in zorg zijnde cliënten vertrouwenswerk aanbieden. De LSFVP zorgt voor opleiding, training en intervisie voor familievertrouwenspersonen. Het doel is door middel van het bieden van een luisterend oor en begeleiding te komen tot een betere communicatie tussen GGz-instellingen en familie/naastbetrokkenen van in behandeling of zorg zijnde cliënten, bijvoorbeeld in situaties waarbij er misnoegen bestaat over bejegening. Het resultaat draagt bij aan een verbetering van de effectiviteit en kwaliteit van de zorg. Hierbij wordt nauw samengewerkt met familieraden van GGz- instellingen. De LSFVP wordt gesteund door diverse patiënt- en familieorganisaties, de politiek, belangen- en brancheverenigingen. De LSFVP heeft de ambitie om in 2019 actief te worden in het sociaal domein.

Profiel bestuur voorzitter en leden

U kunt uw reactie per email richten aan info@lsfvp.nl. Informatie over deze boeiende nevenfunctie is te verkrijgen bij Rudi Rikken, aftredend voorzitter (tel. 0653797386) of Rob Jongejans, directeur (tel. 0655881472). U kunt op deze functie reageren tot 30 november 2018.

Algemeen, Familie en naastbetrokkenen, Nieuws, Professionals in de ggz, Sociaal domein, Uitgelicht

Meer expertise in wijkteams én meer aandacht voor mantelzorgers.

Knelpunten in de zorg worden veruit het meest ervaren bij mensen met psychiatrische problemen, maar bijvoorbeeld ook bij mensen die zorg mijden en mensen met verslavingsproblemen, gedragsproblemen, of een combinatie van allerlei problemen.

NIVEL onderzoek wijst uit[1]: Knelpunten in de zorg worden veruit het meest ervaren bij mensen met psychiatrische problemen, maar bijvoorbeeld ook bij mensen die zorg mijden en mensen met verslavingsproblemen, gedragsproblemen, of een combinatie van allerlei problemen. Het is lastig deze mensen tijdig in beeld te krijgen, zodat al in een vroeg stadium hulp geboden kan worden. De zorgverleners signaleren daarnaast knelpunten in het zorgaanbod en de mogelijkheden om mensen door te verwijzen naar de juiste zorg.

Familievertrouwenspersonen van de LSFVP hebben inmiddels twee jaar ervaring bij de ondersteuning van mantelzorgers in het sociaal Domein. Vanuit deze ervaring onderschrijven familievertrouwenspersonen de bevindingen van het NIVEL. De LSFVP heeft daar belangrijke conclusies aan toe te voegen:

Ontbreken van expertise in wijkteams:
Familievertrouwenspersonen spraken in de afgelopen twee jaar veelvuldig met familieleden die zien dat de kwaliteit van zorg voor of de veiligheid van hun familielid niet gewaarborgd is. Mantelzorgers voelen zich enerzijds overvraagd of zijn onmachtig over het welzijn van hun zieke familielid. Het lukt vertrouwenspersonen vaak wel om zorg op gang te brengen maar constateren dat het ontbreekt aan én expertise maar vooral aan regie rond de zorg voor een psychiatrisch patiënt. Er wordt te weinig afgestemd, de continuïteit in het zorgplan ontbreek en mist een regisseur. De vertrouwenspersoon kan deze regierol niet op zich nemen, maar is wel in staat de familie te helpen bij aanspreken van professionals binnen de ggz om zo zorg voor naasten of contact met het de hulpverleners te verbeteren.

Meer betrekken van familie en naasten:
Mantelzorgers van psychiatrische cliënten raken vaak overbelast als er te weinig zorg is of wanneer een ziek familielid zorg weigert. In wijkteams zou aandacht voor de naasten kunnen leiden tot minder wanhoop en overbelasting als zorgverleners vaker actief proberen de familie te betrekken bij de zorg. Het wijkteam lijkt dergelijke expertise vaak te missen. Wij pleiten voor meer ggz-expertise en doorzettingsmogelijkheden in wijkteams evenals aandacht voor de mantelzorgers. Deze aandacht betaalt zich zeker uit.

Over de Landelijke Stichting Familievertrouwenspersonen:
Familievertrouwenspersonen van de LSFVP hebben een achtergrond als professional in de GGZ zorg en ondersteunen familieleden die moeite hebben met de zorg voor psychiatrische patiënten, zich niet gehoord voelen of ervaren dat hun familielid met psychiatrische of verslavingsproblemen onvoldoende of onjuiste zorg krijgt. De familievertrouwenspersonen zijn verspreid over Nederland werkzaam en rechtstreeks bereikbaar via de telefoonnummers op onze website.

[1] NIVEL: Meer deskundigheid nodig voor complexe psychische problemen in de wijk

Professionals in de ggz, Uitgelicht

LSFVP op het HIC & ART-festival 14 en 15 juni

Op 14 en 15 juni 2018 vindt in Utrecht het HIC & ART-festival plaats. Op donderdag 14 juni kunt u zich laten informeren én meepraten over de recente ontwikkelingen in high & intensive care (HIC). Op vrijdag 15 juni staat de active recovery triade (ART) centraal onder de titel ‘Werk in uitvoering!’. De LSFVP is op beide dagen aanwezig met een informatiestand.

Workshop ‘Familie is er altijd’

Op 15 juni verzorgt familievertrouwenspersoon Fred Besemer de workshop ‘Familie is er altijd’. Welke rol hebben familie en naasten in het leven van de cliënt? Hoe kunt u het beste met ze samenwerken? En wat te doen als de cliënt dat niet wil?

Bekijk of download onze informatiebrochure voor professionals in de ggz >

Programma en inschrijven

Het HIC & ART-festival wordt georganiseerd door Resilience+ in samenwerking met o.a. Stichting HIC en de LSFVP.

Deelname aan een van beide dagen is ook mogelijk.

Informatie over programma, kosten en accreditatie vindt u op resilienceplus.nl >

 

Professionals in de ggz

Wetten gedwongen zorg besproken in Eerste Kamer

Maandag 15 en dinsdag 16 januari debatteerde de Eerste Kamer over drie wetsvoorstellen die te maken hebben met gedwongen zorg: de Wet verplichte ggz, de Wet zorg en dwang en de Wet forensische zorg. Op 23 januari stemt de Kamer over deze wetten. De verwachting is dat ze worden aangenomen.

Ministers De Jonge (VWS) en Dekker (Rechtsbescherming) en staatssecretaris Blokhuis (VWS) beantwoordden de vragen van de Kamerleden. LSFVP-directeur Rob Jongejans was bij de debatten aanwezig als toehoorder. Hij hoorde weinig echt kritische vragen en opmerkingen. Wel bespeurde hij ongerustheid over de praktische uitvoering van de wetten en over de invoeringsperiode.

Grotere rol voor familie en naasten

In de nieuwe wetgeving worden naasten betrokken bij het besluit tot gedwongen zorg en het zorgplan. In de Wet verplichte ggz is opgenomen dat naasten zich kunnen laten ondersteunen door een familievertrouwenspersoon.

In het debat gaven verschillende sprekers aan blij te zijn met de grotere rol van naasten. Maar bij de rolverdeling tussen naasten en hulpverleners bij dwangmaatregelen in de thuissituatie, zetten ze vraagtekens. Zullen professionals in een thuissituatie net zo snel durven ingrijpen als binnen de muren van de kliniek? Volgens de minister bevat de wet voldoende handvatten om eventuele handelingsverlegenheid het hoofd te kunnen bieden. Bovendien zal er in het zorgplan heel duidelijk worden opgenomen wie waar verantwoordelijk voor is bij dwang thuis.

Familievertrouwenspersoon en patiëntenvertrouwenspersoon

De Kamerleden vroegen om verheldering van de rol van de familievertrouwenspersoon ten opzichte van de patiëntenvertrouwenspersoon. Is het bijvoorbeeld mogelijk dat zij lijnrecht tegenover elkaar komen te staan? Hierover gaat de LSFVP met de nieuwe wet in de hand afstemming zoeken met de Stichting PVP. Vervolgens wordt dit breed gecommuniceerd.

Aparte wet voor minderjarigen

Er is een wetsvoorstel in de maak voor gedwongen zorg aan minderjarigen. De planning voor dit wetsvoorstel wordt nog vóór de zomer bekendgemaakt. Verder werd een groot aantal dilemma’s verschoven naar de eerste wetsevaluatie, twee jaar na invoering.

Invoering van de wetten

De Wet verplichte ggz en de Wet zorg en dwang gaan in op 1 januari 2020. De Wet forensische zorg gaat een jaar eerder in, op 1 januari 2019, behalve de artikelen die betrekking hebben op de Wet verplichte ggz.

U kunt de debatten terugzien en nalezen via eerstekamer.nl >

 

Professionals in de ggz

Onze nieuwsbrief november 2017: de mantelzorger centraal

Naar de nieuwsbrief >

Inhoud

Vertrouwen in de toekomst? Wat betekent het regeerakkoord voor naasten in de ggz?
Familievertrouwenspersoon Fred Besemer: mantelzorgers verdwalen in de hulpverlening
Ervaringsverhaal: “Mijn bezorgdheid werd niet op prijs gesteld”
SCP-rapport Wmo: hoe goed functioneert het keukentafelgesprek?
Blog: Voorkom dat mantelzorgers overbelast raken, luister naar ze!

Professionals in de ggz

SCP: Mantelzorgers hebben hun grenzen in het geven van hulp bereikt

Gemeenten ondersteunen mantelzorgers nog te weinig, terwijl zij dit volgens de wet wel moeten doen. Dat staat in Zicht op de Wmo 2015 van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) dat eind oktober 2017 verscheen. Volgens het rapport komt tijdens het keukentafelgesprek, waarin de gemeente bepaalt hoeveel zorg iemand krijgt, meestal niet aan bod wat mantelzorgers doen. Hoe zwaar het zorgen voor een naaste voor hen is en of ze daarbij ondersteuning zouden willen, is vaak geen onderwerp van gesprek. Ook blijkt het gebrek aan kennis over ggz-problematiek bij gespreksvoerders aan de keukentafel een hardnekkig probleem te zijn.

Als in een keukentafelgesprek mantelzorg inzetbaar lijkt, moet de gemeente volgens de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) nagaan hoe het staat met de belasting van de mantelzorger. Ook moet worden vastgesteld of de mantelzorger ondersteuning wil. Maar liefst zes van de tien mantelzorgers zeggen dat ze wel ondersteuning nodig hebben, maar niet ontvangen. Twee derde van de mantelzorgers geeft aan dat hun grenzen in het geven van hulp zijn bereikt. Zij willen of kunnen niet meer hulp geven dan ze nu doen.

Mantelzorger behoefte aan meer zeggenschap

Al met al lijken er wel veel verschillende vormen van mantelzorgondersteuning beschikbaar te zijn in gemeenten, maar is het gebruik relatief gering, doordat mantelzorgers niet op de hoogte zijn van de mogelijkheden. Bij ongeveer een zesde van de mantelzorgers leefde de wens om meer zeggenschap te hebben over de totale zorg die hun hulpbehoevende krijgt, inclusief die van professionele zorgverleners. Veel mantelzorgers waren ontevreden over het contact met de gemeente over de ondersteuning van de hulpbehoevende of van henzelf. Ze voelden vaak zich niet gehoord.

Familievertrouwenswerk ggz in het sociaal domein

De LSFVP helpt gemeenten om bij keukentafelgesprekken oog te houden voor familie en naasten. De familievertrouwenspersoon heeft kennis van de ggz en van de specifieke ondersteuningsmogelijkheden voor ggz-mantelzorgers. Mantelzorgers geven aan zich hierdoor wél gehoord te voelen. Met ondersteuning van de familievertrouwenspersoon kunnen ze beter omgaan met de situatie en houden ze het langer vol. Daardoor kan de cliënt daadwerkelijk langer thuis blijven wonen.

Leren hulp vragen

Het is een bekend gegeven dat mantelzorgers van mensen met een ernstige psychische aandoening zwaarder belast zijn dan andere mantelzorgers. Tegelijkertijd zijn zij terughoudend in het vragen van hulp binnen hun eigen netwerk. Uit schaamte, omdat ze hun omgeving er niet mee willen lastigvallen of omdat ze niet weten bij wie ze voor wat kunnen aankloppen.

Ypsilon ontwikkelde een toolkit met instrumenten die mantelzorgers in de ggz helpen om hun vraag zó te stellen, dat ze daadwerkelijk hulp krijgen vanuit hun netwerk. De toolkit wordt gepresenteerd op de Dag van de Mantelzorg 2017.

Meer informatie over de toolkit vindt u op de website van Ypsilon >

Meer informatie over mantelzorg en mantelzorgondersteuning vindt u op de website van Mezzo >

 

Professionals in de ggz

Voorkomen is beter dan genezen

Blog | Jettie Zijlstra

Er zijn prachtige initiatieven om mantelzorgers van cliënten in de ggz te ondersteunen. Daarnaast pleit ik ervoor om te voorkomen dat mantelzorgers overbelast raken door hun ervaringen met ‘de ggz’. Te vaak hoor ik van mantelzorgers dat ze zich niet gehoord en gezien voelen. Ze voelen zich geparkeerd aan de zijlijn, machteloos. Er wordt van hen verwacht dat ze lijdzaam ondergaan dat deskundigen van de ene op de andere dag de zorg voor hun dierbare overnemen. Niet hun kijk op de zaak kunnen delen, niet de plaats aan de hersteltafel krijgen die ze toekomt, maakt naasten vleugellam. Hulpverleners kunnen hierin een preventieve rol spelen door de last van mantelzorgers niet te vergroten – ze hebben het al zwaar genoeg.

Ik ben ervan overtuigd dat het loont om te investeren in effectieve en gelijkwaardige communicatie met naasten. In de anderhalf jaar dat ik werk als familievertrouwenspersoon in de ggz, zag ik een enorme variatie in de manier waarop met naasten wordt omgegaan. De instellingen hebben afzonderlijk vaak uitstekend geformuleerd familiebeleid en ook de generieke module samenwerking en ondersteuning naasten geeft handvatten. Maar in de praktijk blijkt het soms lastig om daar handen en voeten aan te geven.

En eigenlijk is het zo simpel: luister naar naasten, maak tijd voor ze. Zie de naaste als deskundig wat betreft de cliënt. Het betrekken van naasten is gunstig voor het herstel van cliënten en zorgt ervoor dat hun netwerk intact blijft. Hulpverleners zijn passanten in het leven van de cliënt, naasten zijn er voor altijd. Dat is de realiteit. Er zijn natuurlijk uitzonderingen waarbij anders gehandeld moet worden, maar laat die niet de regel bepalen.

Laatst zag ik de documentaire ‘IJskastmoeders’, waarin een moeder vertelt dat het haar niet lukte om een goed contact te krijgen met de behandelaren van haar autistische zoon. Later bleek dat zijzelf werd gezien als de oorzaak van haar zoons gedrag: de emotionele kilte van de ‘ijskastmoeder’ zou leiden tot autistisme. Dit idee is gelukkig achterhaald, maar liefdevolle en adequaat betrokken naasten worden in de ggz anno nu toch nog steeds te vaak buiten spel gezet.

De hedendaagse herstelgerichte ggz positioneert mantelzorgers in de triade op een wijze die bemoedigend is voor de toekomst. Laten we daarnaar handelen.

.

Jettie Zijlstra is familievertrouwenspersoon in Friesland en Groningen en Drenthe

De documentaire ‘IJskastmoeders’ (Andere Tijden) werd uitgezonden op 14 oktober 2017 en is te zien op npo.nl >